Çok fazla bilinmeyen, spesifik fobilerden biri olan talassofobi, okyanus korkusu ismiyle de anılır. Genel anlamıyla derin su kütlelerinden korkmak olsa da bu fobiye sahip olan kişiler yalnızca derin sulara girdiklerinde değil, derin sularda geçen filmler izlediklerinde, okyanus fotoğrafı gibi görseller karşısında yani birçok tetikleyici sebebiyle korku atakları yaşayabilirler. Sık görülen bir fobi olmamakla birlikte kişilerin hayatını ciddi anlamda olumsuz etkileme potansiyeline sahip bir durumdur.

Talassofobi Nedir? 

Genellikle okyanus korkusu olarak bilinen bu korku deniz, göl, hatta havuz gibi derin su kütleleri karşısında duyulan yoğun korkudur. Talassofobi bir anksiyete bozukluğu olarak sınıflandırılır. Spesifik fobileri olan kişiler durumla orantısız, önemli bir sıkıntıya, paniğe neden olan ve belirli bir uyaran tarafından tetiklenen yoğun bir korku yaşarlar. Tedavi edilmediğine kişinin yaşamını büyük ölçüde sınırlayabilir. Bu fobiden muzdarip kişiler gittikçe artan kaygılar yaşayabilir, deniz kenarına gitmek, tatilde havuzlu bir otelde kalmak, deniz ya da okyanus görüntüsü olan filmleri izleyememek gibi eskiden keyif aldıkları birçok aktiviteyi yapamaz hale gelebilirler. 

Nedenleri

Talassofobi de dahil olmak üzere spesifik fobilerin ortaya çıkış nedenleri kesin olarak belirlenmiş durumda değil. Nedenler vakadan vakaya farklılık gösterebilir ve bu nedenlerin genetik ve çevresel faktörlerin bir kombinasyonundan kaynaklandığına inanılıyor. 

  • Genetik: Araştırmalar belirli genlerin belirli fobilerle ilişkili olduğunu gösterse de talassofobi ile ilgili henüz genetik bir araştırma yapılmamış. Ancak insanların atalarının derin sulardan korktuğu ve bu korkuyu genetik bir miras olarak kendilerinden sonraki nesillere aktardığı düşünülüyor. Bu teori kesin değil elbette, henüz kanıtlanmamış ve üzerinde çalışılan bir teori durumunda.
  • Travmatik olaylar: Bu korku, travmatik olaylardan da kaynaklanabilir. Örneğin, çocukken boğulma tehlikessi geçirmek, birinin boğulduğuna şahit olmak ya da okyanusla, denizle ilgili korkunç hikayeler duymak gibi birçok etken bu fobinin ortaya çıkmasında rol oynayabilir.
talassofobi

Belirtileri

Talassofobi, diğer spesifik fobilerle benzer belirtileri paylaşır. Talassofobinin diğer spesifik fobilerle ve anksiyete bozuklukları ile arasındaki fark, tetikleyicinin derin su kütleleri ve bunlarla ilişkili görseller, anlatımlar gibi etkenler olmasıdır. Talassofobi belirtileri şunlardır: 

  • Ani başlayan endişe ve korku
  • Terleme
  • Ağız kuruluğu
  • Titreme
  • Kalp çarpıntısı
  • Göğüste ağrı
  • Kontrolü kaybetme korkusu
  • Ölüm korkusu

Talassofobi tetikleyicileri ise şunlardır:

  • Havuzlar
  • Okyanus
  • Deniz
  • Tekne, gemi gibi deniz ulaşım araçlarına binmek
  • Yüzme
  • Derin su fotoğrafları
  • Sudayken dibe dokunamamak
  • Derin sularda geçen filmler 

Diğer birçok fobi gibi talassofobi de tehlikeli olabilir. Özellikle suda fobi nedeniyle panikleyip boğulma tehlikesi olası en önemli tehlikelerinden biridir. Böyle bir durumla karşılaşıldığında kişinin kendine tehlikeli olanın su değil, paniklemesi olduğunu telkin etmesi işe yarayabilir.

talassofobi

Teşhisi

Tüm fobiler gibi talassofobi de ruh sağlığı uzmanları tarafından teşhis edilebilir. Teşhis tipik olarak belirli korku, kaçınma davranışları, korkunun kalıcılığı gibi birkaç konuda sorular içerir. Talassofobi teşhisi konulması için kişide şu sorunlar olmalıdır:

  • Belirli bir uyaran, yani derin su karşısında makul olmayan, aşırı ve orantısız korku durumu
  • Korkulan uyaranlara maruz kalındığında tutarlı ve ani korku 
  • Korkulan uyarandan yani derin sudan kaçma
  • Korkunun en az 6 aydır devam ediyor olması
  • Kaygı ve kaçınma davranışları sebebiyle klinik olarak belirgin sıkıntı veya yaşamda bozulma

Tedavisi

Söz konusu fobiler olduğunda birkaç farklı tedavi yöntemi uygulanır ve bu talassofobi için de geçerlidir. Uyaranlara korku geçene dek belirli düzeyde maruz bırakma şeklinde uygulanan maruz kalma tedavisi, bilişsel davranışçı terapi ve başa çıkma terapisi bu fobinin tedavisinde kullanılan yöntemlerdir. Tedavi için kullanılacak yönteme teşhisi koyan hekim karar verir.

Açık suda yüzme sırasında dikkat edilmesi gerekenlere değindiğimiz yazımız için hemen buraya tıkla!

Sağlıkla ve sporla kal!